كريم زمانى جعفرى

90

فرهنگ لغات نهج البلاغه (فارسى)

است . چون فاعل آن ( المؤمنون ) اسم جمع است . لذا فعل مزبور نيز به صورت جمع ( سزاوار نبودند ) معنى مىدهد . و لا استحق المؤمنون . خ 234 ص 792 س 1 اسْتَحَقَّتْ : سزاوار شد . مص . استحقاق ر . ح ق ق - استحقت ، فعل ماضى مفرد مؤنث غايب از باب استفعال است . و چون در عبارت ذيل از امر حتمى الوقوع سخن رفته است لذا معنى مضارع ( سزاوار شود ) مىدهد . و استحقت بكم الحقائق . خ 156 ص 496 س 2 - و همچنين در عبارت ديگر ، استحقت ، جواب جملهء شرطيه است و معنى مضارع مىدهد : فقد استحقت منك . ك 283 ص 1227 س 4 اسْتَحَقُّوا : سزاوار شويد . مص . استحقاق ر . ح ق ق - استحقوا ، فعل امر جمع مذكر حاضر از باب استفعال است . و استحقوا منه . خ 82 ص 187 س 9 اسْتَحْكَمَتْ : استوار شد . مص . استحكام ر . ح ك م - استحكمت ، فعل ماضى مفرد مؤنث غايب از باب استفعال است . و استحكمت الطماعية . خ 234 ص 781 س 8 اسْتَحَلَّ : حلال شمرد ، حلال پنداشت . مص . استحلال ر . ح ل ل - استحل ، فعل ماضى مفرد مذكر غايب از باب استفعال است . ما استحل عاما اول . خ 175 ص 573 س 1 اسْتَحَلُّوا : حلال شمردند ، حلال پنداشتند . مص . استحلال ر . ح ل ل - استحلوا ، فعل ماضى جمع مذكر غايب از باب استفعال است . در اين جا معنى مضارع ( حلال شمرند ) مىدهد زيرا گوئى كه فتنهء بنى اميه يك امر حتمى الوقوع است . الا استحلوه . خ 97 ص 290 س 2 اسْتِحْواذ : چيره شدن ، چيرگى خواستن ر . ح و ذ - استحواذ ، مصدر باب استفعال است .